خانه سبک زندگی مطالعه و آموزش بگو چطور مطالب را تکرار کنم تا برای مدت طولانی در ذهنم باقی بماند؟

بگو چطور مطالب را تکرار کنم تا برای مدت طولانی در ذهنم باقی بماند؟

۰
11
حفظ کردن طولانی مدت با جعبه لایتنر

روش حفظ کردن و به خاطر سپردن طولانی مدت مطالب با جعبه لایتنر

جعبه لایتنر

اندک + ۱۰سال اندک هر روز و منظم از جعبه لایتنر استفاده کنید

فراموش کردن، درد مشترک همه کسانی است که در حال آموزش هستند. تقریبا همه ما این احساس را تجربه کرده ایم، درسی را با زحمت زیاد یاد گرفتیم و چشم بسته به سوالاتش پاسخ دادیم ولی چند وقت بعد که وقت امتحان رسید متوجه شدیم که خاطره ای محو از آن در ذهن ا باقی مانده است و بیشترش را فراموش کرده ایم.
مغز انسان به گونه ای ایست که به مرور زمان، جزییات خاطرات خود را حذف میکند و فقط نقاط کلی ای از آن برای ما باقی میگذارد. این موضوع شاید برای اینکه حجم مسائل و اطلاعات روزمره، ذهن ما را پر و مشغول نکند خوب باشد ولی قاتل هر چیز آموختنی است.
راه حل اما ساده است. تکرار و تکرار. با تکرار است که به مغز یادآوری میکنیم که این موضوع برای ما مهم است و میخواهیم که جزییات آن را برای مدت طولانی حفظ کنیم. اما ما معمولا نظمی برای تکرارمان نداریم و هر وقت مسیرمان خورد، نگاهی به مطالب گذشته می اندازیم. این موضوع باعث میشود که یا آنقدر برای مرور وقت میگذاریم که به کارهای دیگر و مطالب جدید نمیرسیم. یا آنقدر دیر به سراغ یک مطلب میرویم که عملا بخش مهمی از آن را فراموش کرده ایم و مجبوریم وقت زیادی برای تکرار و مرور صرف کنیم.
پس این مرور و تکرار را چطور باید انجام داد که به خواسته مان برسیم ولی وقت زیادی هم برایش صرف نکنیم؟ یک محقق آلمانی به نام سباستین لایتنر متوجه شد که مغز انسان به صورت پلکانی، جزییات را فراموش میکند. او در تحقیقاتش به این نتیجه رسید که اگر یک مطلب در فاصله یک ماه، پنج بار و در روزهای مشخصی تکرار شود، تا مدتهای طولانی در ذهن باقی خواهد ماند.
ایده این محقق به نام های مختلفی مانند جعبه لایتنر، جعبه جی ۵، فلش کارت و … معروف است و سالهاست که با تفاوت های اندک مورد استفاده قرار میگیرد.
در ادامه معروفترین و پر کاربردترین روش کار با جعبه لایتنر برای حفظ طولانی مدت مطالب و درس ها را با هم میخوانیم:
بخش اول: پیش نیاز به خاطر سپردن مطالب
بخش دوم: جعبه لایتنر را بسازید
بخش سوم: روش استفاده از جعبه لایتنر

پیش نیاز به خاطر سپردن مطالب

پیش نیاز به خاطر سپردن مطالب

فرض بر این است که شما به خوبی درس یا مطلب را درک کرده اید. حفظ کردن طوطی وار و مرور چند باره ممکن است مطلبی را برای طولانی مدت در ذهن شما ماندگار کند ولی اگر درک و تجزیه و تحلیل پشت آن نباشد، احتمالا در استفاده از این آموخته ها با مشکل برخودر خواهید کرد.
این موضوع به خصوص در درسهای پیچیده تری مانند ریاضیات و فیزیک بیشتر خودش را نشان میدهد. حفظ کردن فرمول ها و رابطه ها مهم است ولی درک آنها و چگونگی استفاده از آنها مهمتر است.
پس سعی کنید سه اصل را راعایت کنید:
یک: درس را در مدرسه یاد بگیرید. بگو چطور در کلاس درس مطالب را بهتر یاد بگیرم؟
دو: هنگام مطالعه تمرکز داشته باشید. بگو چطور هنگام کار و مطالعه تمرکز بیشتری داشته باشم؟
سه :مطالب را به خوبی بفهمید و درک کنید. بگو چطور مطالبی که میخوانم را بهتر درک کنم؟

جعبه لایتنر را بسازید

جعبه لایتنر را بسازید

  • جعبه های آماده لایتنر در بازار وجود دارد ولی پیشنهاد میکنیم خودتان آن را بسازید. ساختن جعبه حس علاقه و مالکیت بهتری برای شما ایجاد میکند و هنگام کار با آن، احساس بهتری خواهید داشت.
  • یک کارتن با ابعادی حدود ۱۰ در ۳۵ سانتیمتر میتواند کار شما را راه بیندازد. کارتن کفش یا جعبه های دستمال کاغذی هم میتوانند گزینه های دم دستی و خوبی برای این کار باشند.
  • هر جعبه لایتنر پنج خانه دارد. خانه اول یک بخش، خانه دوم دو بخش، خانه سوم چهار بخش، خانه چهارم هشت بخش و خانه پنجم ۱۵ بخش.
  • از یک کارتن یا لبه محکم و ثابت به عنوان فاصله بین خانه ها استفاده کنید. توجه کنید که به هر خانه با توجه به تعداد بخش هایش فضا اختصاص دهید. مثلا میتوانید برای هر بخش حدود یک سانتیمتر فضا در نظر بگیرید.
  • برای بخش ها هم میتوانید از مقواهای رنگی استفاده کنید. هر مقوا را شماره بزنید تا در آینده ترتیب آنها را فراموش نکنید. مثلا برای بخش اول خانه پنجم بنویسید (۵-۱)
  • به تعدای برگه یا فلاش کارت هم نیاز دارید تا مطالب را در آنها یادداشت کنید. این برگه ها هم به صورت آماده در بازار موجود است. حتی برگه های چاپ شده درس ها را هم میتوانید آنجا پیدا کنید. ولی توصیه میکنیم این برگه ها را یا خودتان از برگه های سفید آماده کنید و یا حداقل نمونه های سفید و چاپ نشده آن را از بازار بخرید. این برگه ها هم میتوانند عرضی حدود سه تا پنج سانتیمتر و طولی حدود ده سانتیمتر داشته باشند.
  • نکته: نوشتن مطلب روی کاغذ خود یکی از عواملی است که به درک و یادگیری و حفظ مطلب کمک میکند.
  • نحوه نوشتن مطلب روی فلش کارت ها به این صورت است که در هنگام مطالعه درس، سوالهایی از آن استخراج کنید. صورت سوال روی یک طرف کاغذ و پاسخ آن در طرف دیگر نوشته میشود. مثلا اگر درس ادبیات است میتوانید سوال بنویسید، در بیت فلان ردیف و قافیه چیست. در پشت برگه پاسخ این سوال را بنویسید.
  • در درس های پیچیده تر مانند ریاضی و فیزیک که مباحث تحلیلی و پیچیده تر هستند، هم میتوانید رابطه ها را حفظ کنید و هم نمونه سوالهایی که نکته مهمی دارند را قرار دهید.
  • از این برگه ها حتی میتوان به عنوان یادآور نیز استفاده کرد. مثلا اگر مبحثی را امروز مطالعه کردید، روی برگه نام مبحث را بنویسید و در نوبت بعدی این برگه، مجددا نکات مهم آن مبحث را مرور کنید.

روش استفاده از جعبه لایتنر

روش استفاده از جعبه لایتنر

شیوه لایتنر بر این اصل استوار است. یک مطلب باید با این ترتیب تکرار شود تا با بیشترین بازده در ذهن باقی بماند: اگر مطلبی در روز یکم خوانده شده باشد باید در روزهای سوم، هفتم، پانزدهم و سی ام، مرور شود.
روز اول: مطلب الف را مطالعه کردید. از لابلای درس و یا از نمونه سوالهای آن که حاوی نکته کلیدی هستند، روی فلش کارت بنویسید. برای اینکه تعداد فلش کارتهای شما زیاد نشود، میتوانید بیش از یک سوال را در یک برگه بنویسید. این برگه ها را بعد از نوشتن و مرور اولیه در خانه یک قرار دهید.
روز دوم: فلش کارتهای مبحث الف را مطالعه کنید، فلش کارتی را که به سوالهایش کاملا درست پاسخ دادی به خانه دو وارد کنید. هر فلش کارتی که حتی یکی از سوالهایش را نمیدانستید، در همان خانه اول باقی بگذارید. به این فلش کارتها، فلش های فراموش شده میگوییم. برای مبحث ب که به تازگی مطالعه کردید، فلش کار بسازید و در خانه یک قرار دهید.
روز سوم: مبحث ب را تکرار کنید و مطابق روش دیروز، آنهایی که درست پاسخ دادید را به بخش دوم خانه دو (پشت برگه های فلش الف) منتقل کنید. توجه کنید که فلش های الف با فلش های ب قاطی نشوند. مبحث ج را مطالعه کنید و فلش کارتهای جدید را در کنار فلش های فراموش شده در خانه یک قرار دهید.
روز چهارم: مبحث الف دو روز در خانه دوم که دو بخش دارد توقف کرده است پس حالا باید برای بار دوم مرور شود. هر فلشی که درست گفتید را به بخش اول خانه سوم منتقل کنید و هر کدام که موفق نبودید را به خانه اول برگردانید. فلش های مبحث ج و فلش های فراموش شده قبلی را بخوانید و طبق روال، درست ها را به بخش اول خانه دو وارد کنید. مبحث د را مطالعه کنید و فلش هایش را بسازید.
روز پنجم: حال مبحث ب دو روز توقفش در خانه دو را کامل کرده است و باید دوباره مرور شود. درست ها به بخش دو خانه سوم رفته و نادرست ها به خانه اول برمیگردند. مبحث د مرور و به بخش دوم خانه دوم وارد میشوند.
.
.
.
روز هشتم: چهار روز توقف فلش های الف در خانه سوم تمام شد و باید مجدد مرور شوند. درست ها به خانه چهار و نادرست ها به خانه اول برمیگردند.
.
.
روز شانزدهم: چهار روز توقف فلش های الف در خانه چهارم تمام شد و باید مجدد مرور شوند. درست ها به خانه پنج و نادرست ها به خانه اول برمیگردند.
.
.
.
روز سی ام: چهارده روز توقف فلش های الف در خانه پنجم تمام شد و باید مجدد مرور شوند. درست ها از جعبه خارج و آرشیو میشوند و نادرست ها به خانه اول برمیگردند.
شمای کلی جعبه لایتنرنکته های مهم

  • هر روز برای شروع کار با جعبه لایتنر، از خانه بالاتر که ظرفیتش تکمیل شده باشد شروع کنید. مثلا در روز هشتم،  ظرفیت خانه شوم پر شده است. ابتدا این بخش را مطالعه کنید. بعد خانه دوم، بعد خانه اول.
  • هنگام خواندن یک خانه، آن دسته از فلش ها را باید بخوانیم که جلو قرار گرفته اند را میخوانیم. مقدای رنگی نشانگر را برمیداریم و ابتای همان خانه قرار میدهید تا فلش های ورودی جدید پشت آن به صف شوند.
  • هر سوال از هر فلش در هر مرحله که بلد نبودید یا فراموش کردید باید دوباره به اولین خانه جعبه برگردند.
  • در برنامه روزانه خود حتما زمان ثابت، مشخص و کافی برای مرور اختصاص دهید. توجه کنید که اهمیت زمان مرور کمتر از خواندن مطالب جدید نیست.
  • نرم افزارهای متوعی برای کامپیوتر و موبایل وجود دارند که به همین ترتیب عمل میکنند ولی شیوه کاغذی علاوه بر اینکه مزیت نوشتن و کمک به درک مطلب را دارند، خطر پرت شدن حواس به بخش های دیگر تلفن همراه یا کامپیوتر را نیز ندارند.

بارگذاری نوشته های مرتبط بیشتر
بارگذاری بیشتر در مطالعه و آموزش

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بررسی کنید

بگو چطور ورزشکار حرفه ای شوم؟ – بخش دوم

نیازها و مقدمات تبدیل شدن به یک ورزشکار حاضر در ورزش حرفه ای ورزش حرفه ای    ویترین ورزش ق…